sobota, 30 maja 2009

Monety kolekcjonerskie 20 zł, Jeż

Jeż (Erinaceus europaeus) jest niewątpliwie jednym z najpopularniejszych zwierząt w Polsce. Ten sympatyczny ssak dzień spędza w ukryciu, a na łowy wychodzi po zmroku, przy czym charakterystycznie posapuje. Jeż zjada dżdżownice, ślimaki, owady, płazy, gady, małe ssaki, a nawet nasiona, owoce i korzenie roślin. Jeż charakteryzuje się dużą odpornością na trucizny. Ukąszenie żmii, które jednorazowo może zabić 35 świnek morskich, jest dla niego niegroźne. Odporny jest również na arszenik, sublimat i opium.
Jeden lub dwa razy do roku, samica rodzi od dwóch do dziesięciu młodych w jednym miocie. Początkowo posiadają miękkie, brudnobiałe igły. Zaniepokojone zwierzę zwija się w kłębek, tworząc z ciała nastroszoną kolcami kulę, a ten system obronny dobrze chroni go przed zębami lisa, wilka, czy też psa.
Jeż jest u nas objęty całkowitą ochroną gatunkową, na całym terytorium naszego kraju, z wyjątkiem ogrodzonych pomieszczeń, np. bażanciarni, skąd należy go wynosić (nie zabijać), ponieważ niszczy lęgi. Jeż w niewoli żyje maksymalnie od 8 do 10 lat.

Rok emisji: 1996
Nakład: 18.000 szt.
Metal: srebro (Ag 925)
Waga : 28,28 g
Średnica: 38,61 mm

Awers: Wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej. Pod orłem oznaczenie roku emisji: 1996, poniżej napis: ZŁ 20 ZŁ. Po bokach łap orła wizerunki flagi państwowej. U góry półkolem napis: RZECZPOSPOLITA POLSKA. Pod lewą łapą orła znak mennicy: m/w.

Rewers : W centralnej części wizerunek jednego dorosłego jeża i pięciu małych jeży, pomiędzy nimi stylizowana roślinność. U góry półkolem napis: JEŻ – Erinaceus europaeus.

Projektant monety: Ewa. Tyc-Karpińska / Roussanka Nowakowska

Źródło: monety polskie

środa, 20 maja 2009

Monety kolekcjonerskie 20 zł, Sum

Sum europejski (Silurus glanis) jest pierwszą polską monetą kolekcjonerską po denominacji, z serii "Zwierzęta Świata".

Opis monety:Awers: Wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej. Pod orłem oznaczenie roku emisji: 1995, poniżej napis: ZŁ 20 ZŁ. Po bokach łap orła wizerunki flagi państwowej. U góry półkolem napis: RZECZPOSPOLITA POLSKA.

Rewers: Sylwetka suma płynącego wśród wodnej roślinności. Z prawej u góry napis półkolem: SUM - Silurus glanis.

Projektantem monety są: Ewa Tyc-Karpińska (awers), oraz Roussanka Nowakowska (rewers)

Sum europejski (Silurus glanis) jest największą rybą słodkowodną występującą w wodach Europy. Osiąga długość od 2 do 2,5 m i wagę do100kg (maksymalnie 5 m i wagę 306 kg). Posiada dużą głowę i długie pozbawione łusek ciało, a także silnie uzębiony otwór gębowy. Nad górną szczęką znajdują się dwa długie, a pod dolną cztery krótkie wąsy. Płetwa grzbietowa jest silnie zredukowana, posiada tylko 3-5 promieni, natomiast płetwa odbytowa jest bardzo długa i sięga prawie do zaokrąglonej płetwy ogonowej. Jego ogon jest bardzo długi, stanowi 3/5 długości ciała. Sum ma małe oczy, nozdrza zakończone krótkimi mięsistymi rurkami. Ubarwienie zależy od środowiska. Grzbiet jest ciemny lub prawie czarny, czasem z zielonkawym, niebieskawym lub brązowawym odcieniem. Boki ciemnożółtawobiałe z wyraźnym szarobrązowym marmurkowym wzorem, brzuch szarobiały z ciemnymi nieregularnymi plamami. Czasami występują czerwonookie osobniki albinotyczne. W pierwszym okresie życia młode osobniki żywią się planktonem, pod koniec pierwszego roku, stają się świetnymi myśliwymi, przez co zalicza się je do drapieżników. Polują na ryby różnych gatunków, wbrew pozorom większość zdobyczy to niewielkie ryby o długości kilkunastu centymetrów, ale nie pogardzą również rakami, żabami, czy też kijankami. Sum prowadzi nocny tryb życia. W ciągu dnia przebywa w miejscach trudno dostępnych. Leży nieruchomo na dnie spokojnych, mulistych głębokich wód, gdzie nikt nie zakłóca jego spokoju. Jest samotnikiem, rzadko żeruje w grupach.

Sum dożywa ponad 30 lat, jeśli wcześniej nie wpadnie w ręce wędkarzy.



źródło: sklep numizmatyczny enumizmatyczny.pl

sobota, 16 maja 2009

Monety kolekcjonerskie 20 zł Puchacz

Puchacz (Bubo bubo) jest najokazalszą naszą sową. Jego widok budzi ogromne wrażenie, za sprawą groźnie wyglądających oczu z pomarańczową tęczówką i silnymi, mocnymi pazurami. Uroku puchaczowi dodają „uszy” (złożone z kilku piór długości około 10 cm), które sterczą nad jego oczami. Niestety, ta niewątpliwie piękna sowa, należy do bardzo nielicznych, ginących ptaków lęgowych. Jeszcze sto lat temu puchacz zamieszkiwał w Polsce wszystkie większe lasy, lecz już w latach pięćdziesiątych ubiegłego stulecia, liczba gniazd w całym kraju wynosiła zaledwie około 60 -70. Stosunkowo często zasiedla Pieniny i tam łącznie z terenami sąsiadującymi zamieszkuje prawdopodobnie około 10 par. Populację tego ptaka w całej Europie Środkowej ograniczył przede wszystkim człowiek. Niszczył jego gniazda, jaja, młode, strzelał do okazów dorosłych i używał go do tzw. „polowania z puchaczem”. Puchacz z niewyjaśnionych przyczyn wzbudza w dziennych ptakach ogromną niechęć i agresję. Najprawdopodobniej przez to, że jego pojawienie się go za dnia jest niezwykłą rzadkością, przez co uwiązany za nogę do palika zwabiał dzienne ptaki z danej okolicy, a myśliwi z ukrycia strzelali do gatunków przeważnie pożytecznych.
Puchacz poluje na mniejsze ssaki, ptaki i żaby. Wyprowadza przeważnie dwoje młodych raz w roku. Chętnie korzysta z opuszczonych gniazd dużych ptaków drapieżnych, bociana czarnego, czapli, lub składa jaja na półkach i we wnękach skalnych. Rozpiętość jego skrzydeł może sięgać 160 – 166 cm, a masa ciała około 2,5 kg. Puchacz wydaje donośny głos „puhu”, stąd wywodzi się nazwa gatunku, poza tym kłapie dziobem i chichocze.

Projektant monety: Ewa Tyc – Karpińska/Andrzej Nowakowski

Awers monety: Wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej. Pod orłem oznaczenie roku emisji: 2005, poniżej napis: ZŁ 20 ZŁ. Po bokach łap orła wizerunki flagi państwowej. U góry półkolem napis: RZECZPOSPOLITA POLSKA. Pod lewą łapą orła znak mennicy: M/W

Rewers monety: Wizerunki: dorosłego puchacza oraz trojka piskląt w gnieździe na sośnie. U góry półkolem napis: PUCHACZ – Bubo bubo.

Źródło: polskie monety

sobota, 9 maja 2009

Monety kolekcjonerskie 20 zł, Jaszczurka zielona

Moneta z wizerunkiem jaszczurki zielonej (o nominale 20 zł) jest kolejną monetą z serii „Zwierzęta Świata” wyemitowaną przez Narodowy Bank Polski.

Awers monety: Wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej. Pod orłem oznaczenie roku emisji: 2009, poniżej napis: ZŁ 20 ZŁ. Po bokach łap orła wizerunki flagi państwowej Rzeczypospolitej Polskiej. U góry półkolem napis: RZECZPOSPOLITA POLSKA. Pod lewą łapą orła znak mennicy: M/W.

Rewers monety: W centralnej części wizerunki dwóch jaszczurek. Jaszczurka z lewej strony oparta na kamieniach. U góry i u dołu w tle stylizowane wizerunki roślin. U góry półkolem napis: JASZCZURKA ZIELONA - Lacerta viridis.

Projektant monety: Ewa Tyc – Karpińska/Robert Kotowicz

TAGI: numizmatyka

Jaszczurka zielona (Lacerta viridis) należy do rodziny jaszczurek właściwych. Samiec jaszczurki zielonej posiada bezplamistą, lub mocno nakrapianą czarnymi plamkami, trawiastozieloną barwę. Samica jest szarozielona, a wzdłuż jej grzbietu występują nieregularne ciemne plamki z jasnymi liniami. Brzuch jest w kolorze żółtym, lub żółtozielony. Ich długość nie przekracza 40 cm, a waga 1 kg. Zamieszkuje tereny trawiaste, kamieniste i krzewiaste. Jaszczurka zielona należy do gatunku ciepłolubnych, toteż prowadzi dzienny tryb życia, oprócz tego lubi się wygrzewać na suchym i dobrze nasłonecznionym terenie. Noce spędza we wcześniej wygrzebanej norze. Żywi się owadami, największe osobniki potrafią zjeść mniejsze jaszczurki i węże. Na przełomie kwietnia i maja u jaszczurek zielonych występuje okres godowy. Samica pod koniec maja, lub w czerwcu składa (do uprzednio przygotowanych nor w ziemi) od 5 do 13 jaj, o wymiarach 18x18 mm, które znajdują się w pergaminowych osłonkach. Po niespełna dwóch miesiącach z jaj wylęgają się młode o długości od 8 do 9 cm.
Po II wojnie światowej, w latach 70-tych, stwierdzono jej występowanie w Ustroniu (Śląsk Cieszyński). Jaszczurka zielona podlega ścisłej ochronie gatunkowej w Polsce. Gatunek ma status zanikłego na terenie Polski.

Źródło: numizmatyka